نسیم طبیعت ایران

ارائه اطلاعات و مطالب آموزشی در زمینه سفرهای طبیعت گردی، محیط زیست و آئین های ایران

اکوتوریسم و سفر مسئولانه (1)
ساعت ۸:٤٢ ‎ق.ظ روز شنبه ۱٤ فروردین ۱۳۸٩   کلمات کلیدی: توصیه هایی برای سفر ،اکوتوریست چیست ،طبیعت گردی چیست ،جامعه بین المللی اکوتوریسم

اکوتوریسم یا طبیعت گردی چیست؟

طبیعت گردی و اکوتوریسم بر اساس تعریف جامعه بین المللی اکوتوریسم ( TIES) عبارت از :

" سفر مسئولانه به محیطهای طبیعی است، که محیط زیست را حفظ و به رفاه مردم کمک می کند"

این به آن معنی است که افرادی که در زمینه اکوتوریسم فعالیت می کنند باید:

1- لطمه به طبیعت را به حد­اقل برسانند. 2- توجهات و احترامات فرهنگی و زیست محیطی را به خاطر داشته باشند. 3- موجبات بوجود آمدن خاطرات خوش برای میهمانان و میزبانان را فراهم آورند. 4- برای حفظ محیط زیست درآمد­زایی مستقیم داشته باشند. 5- برای مردم محلی سود آوری اقتصادی داشته باشند. 6- نسبت به موقعیت سیاسی- اجتماعی و محیط زیست منطقه میزبان توجه بیشتری نشان دهند. 7- به حقوق بشر و حقوق کارگر احترام بگذارند.

اکوتوریسم یکی از درآمد زاترین بخش­های توریسم است. اکوتوریست­ها کم توقعند، برای دیدن طبیعت به راحتی خرج می­کنند ، خوابیدن در چادر را هتل پنج ستاره ترجیح می­دهند و برای دیدن گونه­های نادر در پارک­های ملی و مناطق حفاظت شده حاضرند هزینه بپردازند . دارا بودن اقلیم­های متفاوت آب و هوایی و فاصله اندک کویر وکوه و دریا نیز باعث شده است پتانسیل­های اکوتوریستی ایران بسیار بالا باشد­. به اذعان بسیاری از گردشگران و جهانگردان، ایران سرزمین تقابلها و تضادها است­.

ایران سرزمین تقابلها و تضادها است­:

کشوری که در آن می­توان 27 متر زیر سطح دریا بود و یا5671 متر بالاتر از سطح دریا بر فراز بلند­ترین قله منطقه­ی آسیای غرب، این سرزمین را زیر نظر گرفت.

کشوری که در آن می­توان میزان بارندگی سالانه­ای در حدود 2000 میلی­متر را در نواحی خزری و میزانی معادل صفر را در کویر مرکزی مشاهده نمود.

کشوری که در آن می­توان دریا و جنگل­های غنی و سرشار خزر را با فاصل­ای اندک از دشت های بزرگ کویری به یک جا داشت.

کشوری که در آن می­توان یک فصل اختلاف دما، یعنی دمای منهای 35 درجه تا دمای مثبت 45 درجه را یک جا و در یک زمان تجربه کرد.

کشوری که خود در چهار راه مهاجرتی در آسیا و بین شرق و غرب واقع گردیده است.

کشوری که کرانه کامل خلیج فارس را به طول بیش از 1600 کیلومتر و شمال را به طول بیش از 800 کیلومتر در اختیار دارد.

کشوری که 10 پارک ملی، 15 اثر ملی، 26 پناهگاه زنده حیات وحش، 47 منطقه حفاظت شده، بیش از 7000 گونه گیاهی با اقلیت 20% بومی آن، در حدود 325 گونه آبزی را در جنوب و 93% ذخیره ماهیان خاویاری جهان را در شمال، بیش از 148 گونه جانوری شاخه پستانداران را با اقلیت بومی 15 درصدی، بیش از 502 گونه پرندگان شناخته شده با اقلیتی کمی بیش از 20% بومی و 164 گونه خزنده با حداقل26 گونه بومی انحصاری را در اختیار دارد.

کشوری که از لحاظ تنوع ژنتیکی آن را محل انتشار طبیعی بسیاری از مهمترین گیاهان زراعی ، محصولات باغی و دام های اهلی و خویشاوندان آن دانسته­اند، به طوری که غرب ایران به عنوان یکی از مراکز تنوع ژنتیکی گیاهی دنیا معرفی و شناسایی شده است.

کشوری که وسعت پارک های ملی­اش به نزدیک یک میلیون و 700 هزار هکتار می­رسد، آثار طبیعی­اش 17 هزار هکتار و پناهگاههای حیات وحش­اش سه میلیون و 500 هزار هکتار وسعت دارد.

 کشوری که ظرفیت­های بی­نهایت و جاذبه­های طبیعی و هر آنچه در مفهوم اکوتوریسم می­گنجد را یک جا دارد.

اما:

با وجود همه اینها، در ایران جایگاه و متولی مشخصی برای اکوتوریسم وجود ندارد، ضمن این که با کمال تاسف، ایران حتی در هیچ جامعه بین المللی مرتبط با اکوتوریسم سهمی ندارد.

جامعه بین المللی اکوتوریسم (TIES) قدیمی­ترین و بزرگترین جامعه جهانی اکوتوریسم است که در سال 1990 تاسیس شده و بیش از 70 کشور در این جامعه عضو هستند در حالی که کشورهایی مثل مکزیک، سوئد، نپال، اندونزی، پاکستان، سریلانکا، گواتمالا و تانزانیا در (TIES)  عضو هستند نامی از ایران در این جامعه دیده نمی­شود.

گروه نسیم طبیعت ایران امید دارد با ارائه این مطلب و سلسله مطالب بعدی تحت عنوان «اکوتوریسم و سفر مسئولانه» در جهت فرهنگ سازی اکوتوریسم در ایران و خصوصاً در میان طبیعت گردان عزیز، گام موثری بردارد.

 

منبع: هفته نامه آساره ( هفته نامه تخصصی میراث فرهنگی و گردشگری) با کمی تلخیص و تصرف