نسیم طبیعت ایران

پژوهش، تحقیق، ارائه اطلاعات و مطالب آموزشی در زمینه طبیعت، گردشگری و آئین های ایران

انسان و طبیعت
ساعت ۱٠:٤٢ ‎ق.ظ روز یکشنبه ۱٢ خرداد ۱۳٩٢   کلمات کلیدی: انسان و طبیعت ،منابع طبیعی ،جنگل ها و مراتع

انسان و طبیعت

   از دیر باز تاکنون بسیار نوشته اند و خوانده ایم ، بارها فریاد زده اند و شنیده ایم که رفتار انسان عصر صنعت با محیط زیست را نمی توان بخردانه دانست.

   گسیختگی ارتباط انسان با طبیعت در نتیجه توسعه فن آوری در بسیاری از موارد دانسته یا نادانسته منجر به آلودگی و برهم خوردن تعادل محیط، نابودی جلوه های مختلف حیات و کارکردهای مثبت اکوسیستم ها در روی کره زمین شده است و روند این تخریب در نیمه دوم قرن بیستم و سالهای آغازین هزاره جدید بیش از همه  دوران های گذشته بوده است.

   از آغاز پیدایش کره زمین، باد و باران پیوسته قشر سطحی زمین را از جا کنده و اجزاء آن را از نقطه ای به نقطه دیگر حمل کرده اند. در مناطق جنگلی و نقاطی که نباتات مرتعی سطح خاک را پوشانده اند، عوامل فرسایش کندتر عمل می کنند، زیرا ریشه گیاهان از یک طرف مانع فرسایش سطحی خاک توسط باد و باران می شوند و از طرف دیگر امکان نفوذ آب را به عمق خاک بیشترکرده و باعث کاهش جاری شدن آب بر سطح خاک و قدرت تخریبی آن می شوند.

   بنابراین، نابودی جنگل ها ومراتع علاوه بر کاهش ظرفیت تولیدی خاک و فرسایش آن، موجب جاری شدن سیل های عظیم می شود. کارشناسان معتقدند که علت واقعی ایجاد سیل های مخرب در شبه قاره هندوستان، نابودی سریع جنگل ها به خصوص در مناطق کوهپایه ای هیمالیاست و پیش بینی می کنند که با ادامه روند تخریبی جنگل ها ، بر شدت و تعداد سیل ها افزوده شود.

   مهمترین طریقه جلوگیری از فرسایش خاک، حفظ جنگل ها و مراتع است. بر طبق برآوردهای انجام شده ، تا کنون فعالیت های انسانی ، سطح جنگل های اولیه کره زمین را به نصف کاهش داده است. هم اکنون نیز قطع یکسره درختان و بوته ها برای ایجاد زمین کشاورزی یا تهیه سوخت  انجام می گیرد  که می توان با جایگزین نمودن سوخت هیزم با وسائل ساده ای مثل اجاقهای خورشیدی و کارگاههای بیوگاز در مناطقی که سوخت های فسیل وجود ندارد و یا دسترسی به آنها مشکل است، از نابودی جنگل ها و بوته زارها جلوگیری کرد.

   به علاوه جنگل داری در مناطق مرتفع آب خیز، ایجاد مرتع در زمین های کم شیب دامنه ها و احداث مزارع دردامنه های شیب دار ، بر روی خطوط  تراز از شدت فرسایش آبی می کاهد.

   وجود جنگل ها و فضای سبز،  باعث کاهش آلودگی هوا نیز می شود. درختان و گیاهان سبز، دی اکسید کربن موجود در هوا را جذب کرده وبه محیط اکسیژن پس می دهند. امروزه، بر اثر آلودگی های مختلف از قبیل ازدیاد وسایل نقلیه در سطح شهرها، انباشت غیربهداشتی زباله ها، آلودگی های ناشی ازکارخانه های مختلف صنعتی، مشکلات عدیده ای برای جمعیت انسانی و سایر جانداران به وجود آمده است.

   مهمترین منبع آلودگی هوا، سرب ناشی از احتراق ناقص بنزین در وسایل نقلیه می باشد. علاوه بر محیط شهری، مطالعات نشان می دهد که مقدار سرب پیوسته در خون و شیر حیوانات اهلی ساکن در مزارع اطراف بزرگ راه ها نیز افزایش می یابد. وجود سرب در بدن انسان و حیوانات ، با ایجاد اختلال در متابولیسم آهن، باعث مسمومیت ناشی از آن می شود و در افرادی که دچار مسمومیت مزمن هستند، رنگ پریدگی ناشی از کم خونی دیده می شود. همچنین سرب ، بسیاری از جنبه های متابولیسمی کلسیم را دچار اختلال می کند. پژوهشگری در تحقیقات خود نتیجه گرفت که سرب ، به دلیل تأثیر بر روی سیستم های عصبی یکی از عوامل مسبب افزایش میزان جرائم در شهرهای صنعتی است . درتحقیقات اخیر نیز ثابت شده که بالا رفتن سرب در خون کودکان ، موجب کندی رشد و کاهش ضریب هوشی می شود.

    مسئله  دفع زباله و مواد زاید گوناگون در سطوح زندگی و فعالیت های مختلف نیز یکی از مهمترین مشکلات و مسائل عدیده بهداشتی و زیست محیطی است . تخلیه و انباشت انواع زباله درمحیط شهرها ، روستاها و عرصه جنگل ها ، علاوه بر آلودگی محیط زیست ، باعث تولید انواع میکروب و آفات نباتی درجنگل های کشور می شود. عدم رعایت اصول علمی دردفع زباله ، موجب خسارت های سنگین مانند کشتار وسیع آبزیان رودخانه ها یا حیات وحش و ایجاد مشکلاتی در مناطق وسیع مسکونی می شود.می دانیم که دفع زباله ، تنها از طریق تخلیه در گودال های مخصوص و پوشاندن آنها انجام می گیرد. اما انباشتن ده ها هزار تن زباله تولید شده در شهرهای بزرگ به این شکل و به این صورت قابل ادامه نیست، چرا که آلودگی های بعدی ناشی از آن، منابع زیرزمینی را آلوده کرده و در رودخانه های مجاور، حیات وحش آبزی را نیز به مخاطره می اندازد.

    بنابراین شایسته است همه افراد، احساس مسئولیت کرده وقدر منابع ملی از جمله محیط زیست و طبیعت  را بدانند و با توان هر چه بیشتر در نگهداری و حفاظت از آن بکوشند تا محیطی سالم و بدنی سالم و نیرومند داشته باشند.

مطلب از سایت تبیان